DAEDALUS: ο ισχυρότερος υπερυπολογιστής της Ελλάδας μπαίνει στο Top 31 του κόσμου και τροφοδοτεί το AI Factory «Pharos»

Η Ελλάδα αποκτά για πρώτη φορά μια θέση στην κορυφαία κατηγορία της παγκόσμιας υπερυπολογιστικής, καθώς ο εθνικός υπερυπολογιστής DAEDALUS εισέρχεται στη διεθνή λίστα των ισχυρότερων συστημάτων του κόσμου. Πρόκειται για μια εξέλιξη που ξεπερνά κατά πολύ τη λογική ενός ακόμη κέντρου δεδομένων και τοποθετεί τη χώρα σε έναν ιδιαίτερα απαιτητικό τεχνολογικό στίβο.

Ο DAEDALUS αναδεικνύεται στον ισχυρότερο υπερυπολογιστή που έχει διαθέσει ποτέ η Ελλάδα και σηματοδοτεί μια στρατηγική στροφή προς τις υποδομές υψηλών επιδόσεων. Δεν πρόκειται για εμπορική επένδυση ιδιωτικού κολοσσού, αλλά για δημόσια εθνική υποδομή σχεδιασμένη να υπηρετεί την έρευνα, την ακαδημαϊκή κοινότητα και τη βιομηχανία.

Επιδόσεις παγκόσμιας κλάσης

Τα νούμερα αποτυπώνουν καθαρά το μέγεθος του άλματος. Με επιδόσεις 85,69 petaflops, ο DAEDALUS εισέρχεται στη λίστα TOP500 στην 31η θέση παγκοσμίως, μια κατάταξη που τοποθετεί το ελληνικό σύστημα ανάμεσα στα κορυφαία της υφηλίου και επιβεβαιώνει ότι η χώρα διαθέτει πλέον υπολογιστική ισχύ διεθνούς επιπέδου.

Εξίσου σημαντική είναι και η περιβαλλοντική διάσταση της επίδοσης. Ο DAEDALUS καταλαμβάνει την 23η θέση στη λίστα Green500, η οποία αξιολογεί την ενεργειακή αποδοτικότητα των υπερυπολογιστών, γεγονός που δείχνει ότι η ισχύς δεν επιτυγχάνεται εις βάρος της κατανάλωσης ενέργειας αλλά με σεβασμό στη βιωσιμότητα.

Η συνολική υπολογιστική ισχύς του συστήματος φτάνει τα 89 petaflops, μια δυνατότητα που ανοίγει τον δρόμο για εφαρμογές οι οποίες μέχρι πρόσφατα ήταν αδιανόητες με τις εγχώριες υποδομές. Από την κλιματική μοντελοποίηση έως τη βιοϊατρική έρευνα, το φάσμα των δυνητικών χρήσεων είναι εξαιρετικά ευρύ και ουσιαστικό.

Η καρδιά του AI Factory «Pharos»

Πέρα από την επιστημονική έρευνα, ο DAEDALUS έχει έναν ακόμη κομβικό ρόλο. Θα λειτουργήσει ως ο υπολογιστικός πυρήνας του ελληνικού εργοστασίου τεχνητής νοημοσύνης με την ονομασία «Pharos», μιας δομής που φιλοδοξεί να συγκεντρώσει σε ένα σημείο την υποδομή, την τεχνογνωσία και τους πόρους για την ανάπτυξη προηγμένων εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης.

Η έννοια του AI Factory είναι κρίσιμη για την κατανόηση της στρατηγικής. Δεν αρκεί απλώς η ύπαρξη ισχυρού υλικού, αλλά η δημιουργία ενός ολοκληρωμένου οικοσυστήματος όπου ερευνητές, νεοφυείς επιχειρήσεις και δημόσιοι φορείς θα μπορούν να εκπαιδεύουν και να δοκιμάζουν μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης χωρίς να εξαρτώνται αποκλειστικά από ξένες υποδομές.

Με αυτόν τον τρόπο, η Ελλάδα επιχειρεί να μετατρέψει την υπολογιστική ισχύ σε πραγματικό αναπτυξιακό εργαλείο. Η διαθεσιμότητα ενός τέτοιου συστήματος μπορεί να λειτουργήσει ως μαγνήτης για ταλέντα και επενδύσεις, ενισχύοντας παράλληλα την ψηφιακή αυτονομία της χώρας σε έναν τομέα υψηλής γεωπολιτικής σημασίας.

Τεχνολογία και τοποθεσία

Από τεχνικής άποψης, ο DAEDALUS βασίζεται στην αρχιτεκτονική της HPE με επεξεργαστές NVIDIA GH200 και σύστημα απευθείας υγρής ψύξης, μια προσέγγιση που θεωρείται αιχμή της τεχνολογίας για τη διαχείριση της θερμότητας και τη μεγιστοποίηση της απόδοσης σε τόσο πυκνές υπολογιστικές διατάξεις.

Το σύστημα εδρεύει στην Αττική, στο Τεχνολογικό και Πολιτιστικό Πάρκο Λαυρίου, και λειτουργεί από το Εθνικό Δίκτυο Υποδομών Τεχνολογίας και Έρευνας, γνωστό ως GRNET, υπό την εποπτεία του αρμόδιου ελληνικού υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης.

Η επιλογή του Λαυρίου δεν είναι τυχαία, καθώς συνδέει μια περιοχή με πλούσια βιομηχανική ιστορία με το πλέον σύγχρονο πρόσωπο της τεχνολογίας. Το σύστημα αναμένεται να τεθεί πλήρως σε λειτουργία εντός του 2026 και να διατεθεί σε ερευνητική, ακαδημαϊκή, επιστημονική κοινότητα, καθώς και στη βιομηχανία και τον δημόσιο τομέα.

Ευρωπαϊκή χρηματοδότηση και προοπτικές

Το εγχείρημα υλοποιείται από την GRNET στο πλαίσιο του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0», με χρηματοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του μηχανισμού NextGenerationEU και της Κοινής Επιχείρησης EuroHPC, γεγονός που εντάσσει το DAEDALUS σε ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό δίκτυο υπερυπολογιστών.

Η ένταξη σε αυτό το πανευρωπαϊκό οικοσύστημα προσφέρει στην Ελλάδα όχι μόνο τεχνολογική αναβάθμιση, αλλά και θέση στο τραπέζι των αποφάσεων για το μέλλον της υπερυπολογιστικής στην ήπειρο. Η συνεργασία με άλλα εθνικά συστήματα ανοίγει προοπτικές για κοινές ερευνητικές δράσεις και ανταλλαγή τεχνογνωσίας.

Το ζητούμενο πλέον είναι η αξιοποίηση αυτής της ισχύος με τρόπο που θα αποφέρει απτά αποτελέσματα για την οικονομία και την κοινωνία. Αν η χώρα καταφέρει να συνδέσει τον DAEDALUS με ερευνητικά προγράμματα και επιχειρηματικές εφαρμογές, το άλμα στο TOP500 μπορεί να εξελιχθεί σε αφετηρία μιας ουσιαστικής ψηφιακής αναγέννησης.